Terug naar de homepagina
Suikerproblematiek bij kinderen en jongeren
Op 2 maart heeft het NOS journaal aandacht besteed aan schokkende bevindingen van het onderzoek uitgevoerd door Rian Pepping van de VU Amsterdam en GGD Amsterdam. Dit onderzoek werpt licht op de alarmerende suikerinname bij kinderen. Als Tandarts.nl hebben we eerder het belang van deze kwestie benadrukt en steunen wij initiatieven die kinderen beschermen tegen de schadelijke effecten van suikerrijke producten door informatie, bewustwording en tips te verspreiden.
Suiker speelt een cruciale rol in de voedingsgewoonten van kinderen en jongeren. Vooral suikerhoudende dranken leveren ongemerkt veel "lege calorieën": ze bevatten veel suiker maar weinig voedingsstoffen. Een overmatige suikerinname brengt diverse gezondheidsrisico's met zich mee. Naast het vergroten van het risico op overgewicht, type 2 diabetes en andere aandoeningen, heeft overmatige suikerconsumptie directe gevolgen voor de mondgezondheid, zoals de ontwikkeling van tandbederf (cariës). Het feit dat artsen steeds vaker welvaartsziekten, zoals diabetes type 2, zien ontstaan op jongere leeftijd, onderstreept de urgentie van dit probleem.
Samenvatting van het onderzoek naar frisdrankgebruik onder Nederlandse jongeren
Onderzoek uitgevoerd door de GGD Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam (VU) onthult dat Nederlandse jongeren tussen 12 en 16 jaar gemiddeld 9,5 glazen suikerhoudende frisdrank per week consumeren. Maar liefst de helft van deze jongeren drinkt zelfs 16,5 glazen per week, wat neerkomt op ongeveer 90 suikerklontjes.
Rian Pepping, gezondheidswetenschapper aan de VU Amsterdam, uit haar bezorgdheid over deze resultaten. Ze wijst erop dat hoe meer suiker jongeren consumeren, hoe groter het risico op overgewicht en diabetes type 2. Op dit moment kampt één op de zeven kinderen met overgewicht.
De suikerinname via frisdrank alleen overstijgt de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Volgens de strengste WHO-richtlijn mag:
- een 12-jarig meisje met een matig actieve leefstijl maximaal 44 suikerklontjes per week consumeren;
- een 16-jarige zeer actieve jongen maximaal 79 suikerklontjes per week consumeren.
In het onderzoek vallen onder 'frisdrank' niet alleen reguliere frisdranken, maar ook vruchtensappen, limonades, ijsthee, sportdranken en energiedrankjes, oftewel alle suikerhoudende dranken met weinig voedingswaarde.
Voornamelijk in supermarkten kopen jongeren frisdrank. Veel respondenten geven aan dat zij geen frisdrank meer zouden kopen als een blikje van 330 ml duurder is dan 3 euro.
De onderzoekers pleiten daarom voor een 'slimme suikertaks', waarbij de belasting afhangt van de hoeveelheid suiker in een drankje: hoe meer suiker, hoe hoger de belasting. Zo kunnen producenten gestimuleerd worden om minder suiker toe te voegen en consumenten aangezet worden tot gezondere keuzes.
Bron: NOS tv uitzending en NOS website; Pepping, R. (VU Amsterdam) & GGD Amsterdam. Onderzoek naar suikerhoudende frisdrankconsumptie onder Nederlandse jongeren (12–16 jaar).
Impact op mondgezondheid
Het is algemeen bekend dat suiker niet gunstig is voor de gezondheid, maar wist je dat zoete drankjes extreem zuur zijn? Frisdrank en vruchtensapjes hebben doorgaans een pH-waarde tussen 2,5 en 3,5, vergelijkbaar met de zuurgraad van azijn of accuzuur. Deze lage pH, voornamelijk veroorzaakt door fosforzuur of citroenzuur, leidt tot ernstige tanderosie, ongeacht de aanwezigheid van suiker.
Frisdranken en andere zoete drankjes vormen dus bij elke slok een zuuraanval op het gebit. Naast de algehele gezondheidsrisico's hebben suikerrijke consumpties directe effecten op het gebit:
- Suiker wordt in de mond door bacteriën omgezet in zuur.
- Dit zuur beschadigt het tandglazuur.
- Bij regelmatige blootstelling ontstaat tandbederf (gaatjes).
- Zure frisdranken veroorzaken tevens extra slijtage (erosie) van het glazuur.
De regelmatige consumptie van suikerhoudende dranken vergroot niet alleen het risico op overgewicht en welvaartsziekten, maar ook op blijvende schade aan het gebit van kinderen en jongeren.
Effectiviteit van suikertaks
Dat suikertaks effectief is, is al bewezen door meerdere landen. Zo voerde Mexico al in 2014 een nationale suikertaks in, gevolgd door Engeland in 2018 en de universiteitsstad Berkeley. Bekijk de resultaten van Berkeley in deze blog uit 2020. Deze maatregel motiveert de voedingsindustrie om gezondere producten te produceren en consumenten om vaker te kiezen voor een gezonder en voordeliger alternatief. De gezondheidsvoordelen zijn indrukwekkend; het is hoog tijd dat ook Nederland actie onderneemt.
Alternatieven voor suikerrijke dranken
Water is de ultieme dorstlesser, maar ook thee zonder suiker is een gezonde optie en is verkrijgbaar in verschillende smaken. Wat is jouw favoriet? Water kan aantrekkelijker worden gemaakt door toevoeging van fruit, komkommer of kruiden zoals munt voor een subtiele smaak. In eerdere blogs kun je meer lezen over dit onderwerp: Wat geef ik mijn kind te drinken? en Wat geef je je kind te drinken: 5 tips van Tamara door Tamara Harberts, kindervoedingscoach
Voor meer informatie over de impact van zuur op het gebit en de mogelijke gevolgen, bekijk Hoe suiker en zuur je tandglazuur aantast door Louise Witteman, diëtist.
Met dank aan en toestemming van Rian Pepping.
